महाराष्ट्र शासन मत्स्यव्यवसाय विभाग

विस्तार कार्यक्रम

अ) भूजल :- या योजनेत मच्छिमार युवकांना गोडया पाण्यातील मत्स्यव्यवसायाच्या आधुनिक तंत्रज्ञानाचे लघु प्रशिक्षण देण्यात येते. विशेष केंद्रिय अर्थसहाय्यांतून ठाणे, रायगड, यवतमाळ व गडचिरोली जिल्ह्यातील आदिम जमातितील मच्छिमारांना प्रशिक्षण देण्यात येते.

  • प्रशिक्षणाचे ठिकाण - शासकिय मत्स्यबीज केंद्र.
  • प्रशिक्षण कालावधी - १ महिना.
  • प्रशिक्षण सत्रे - २ (प्रमुख कार्प प्रजनन हंगाम व सायप्रिनस प्रजनन हंगाम).
  • प्रशिक्षणार्थी क्षमता - २० प्रतिसत्र.
  • विद्यावेतन - रू. ३००/- अधिक जाण्यायेण्याचा प्रवासखर्च.प्रशिक्षण यशस्वीरित्या पूर्ण केल्यावर प्रमाणपत्र देण्यात येते.

पात्रता -

  • प्रशिक्षणार्थी क्रियाशील मच्छिमार असावा.
  • प्रशिक्षणार्थी १८ ते ३५ वयोगटातील असावा.
  • प्रशिक्षणार्थीने शाळा सोडल्याचा दाखला सादर करणे आवश्यक.
  • प्रशिक्षणार्थी किमान ४ थी पास असावा.
  • प्रशिक्षणार्थीस पोहता येणे आवश्यक.

ब) सागरी मत्स्यव्यवसाय, नौकानयन व सागरी इंजिन देखभाला व परिचालन प्रशिक्षण कार्यक्रम :- यांत्रिकीकरणाद्वारे प्रगत मच्छिमारी तंत्राचा अवलंब करून मत्स्योत्पादन कसे वाढवावे याचे मच्छिमार युवकांना सर्वांगिण प्रशिक्षण देण्याचे उद्देशाने महाराष्ट शासनाने सातपाटी व वसई (ठाणे), वर्सोवा (मुंबई), आलिबाग (रायगड), रत्नागिरी (रत्नागिरी) व मालवण (सिंधुदूर्ग) येथे मत्स्यव्यवसाय प्रशिक्षण केंद्रे स्थापन केली आहेत.

  • प्रशिक्षण कालावधी - ६ महिने.
  • प्रशिक्षण सत्रे - २ (१ जा नेवारी ते ३० जुन व १ जुलै ते ३१ डिसेंबर).
  • प्रशिक्षार्थी क्षमता - २२ प्रतिसत्र
  • दारिद्रय रेषेखालील प्रशिक्षार्थीस दरमहा रू. १००/- प्रशिक्षण शुल्क.
  • दारिद्रय रेषेवरील प्रशिक्षार्थीस दरमहा रू. ४५०/- प्रशिक्षण शुल्क.

पात्रता -

  • प्रशिक्षणार्थी क्रियाशील मच्छिमार असावा.
  • प्रशिक्षणार्थीस मासेमारीचा किमान वर्षाचा अनुभव असावा.
  • प्रशिक्षणार्थी १८ ते ३५ वयोगटातील असावा.
  • प्रशिक्षणार्थीने शाळा सोडल्याचा दाखला सादर करणे आवश्यक.
  • प्रशिक्षणार्थी किमान ४ थी पास असावा.
  • प्रशिक्षणार्थीस पोहता येणे आवश्यक.
  • प्रशिक्षणार्थीस मच्छिमार सहकारी संस्थेची शिफारस आवश्यक.

क) प्रशिक्षण शुल्क आकारून घेण्यात येणारे प्रशिक्षणक्रम.
कृषि व पदुम विभागाचा शासन निर्णय क्र. मत्स्यआ/२००२/प्र.क्र.१०/पदुम-१२, दि. ३०.३.२००२ नुसार ९ विविध लघुप्रशिक्षण विभागामार्फत राबविण्यात येतात.

प्रशिक्षण कालावधी दिवस शुल्क रू. प्रशिक्षार्थी क्षमता सत्रे
मरिन डिझेल इंजिन व त्याची देखभाल ३० ७५०/- २५
नौकानयन शास्त्र ३० १,०००/- २५
सार्वजनिक मत्स्यालय व्यवस्थापन १५ २,०००/- २०
मासेमारी नौकांवर संदेशवहन मत्स्यशोधन उपकरणांचा उपयोग ५००/- २५
गोडया पाण्यातील मिश्र मत्स्यशेती १० १,०००/- २०
गोडया पाण्यातील कोळंबी संवर्धन १० १,०००/- २०
प्रमुख कार्प मत्स्यबीज उत्पादन १५ १,०००/- २०
जिताडा व तिलापिया मत्स्य शेती १० १,०००/- २०
शोभिवंत मत्स्यालय व्यवस्थापन २५०/- १५